Yunanistan

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Yunanistan
Ελληνική Δημοκρατία
Elli̱nikí̱ Di̱mokratía
Helen Cumhuriyeti
Slogan
Ελευθερία ή Θάνατος
Elefthería i Thánatos
Ya Özgürlük Ya Ölüm
Millî marş
Ύμνος εις την Ελευθερίαν
Ýmnos eis tīn Eleftherían
Özgürlük Marşı
 Yunanistan konumu (koyu yeşil) - Avrupa'da (koyu gri) - Avrupa Birliği'nde (yeşil)
 Yunanistan konumu (koyu yeşil)

Avrupa'da (koyu gri)
Avrupa Birliği'nde (yeşil)

Başkent
ve en büyük şehir
Atina
37°58′K 23°43′D / 37.967°K 23.717°D / 37.967; 23.717
Resmî diller Yunanca
Resmî din
Doğu Ortodoksluk
Demonim Yunan
Hükûmet Üniter parlamenter
cumhuriyet
Ekaterini Sakellaropulu
• Başbakan
Kiriakos Miçotakis
• Parlamento Başkanı
Nikos Voutsis
Yasama organı Yunan Parlamentosu
Tarihçe  
25 Mart 1821
• Tanınma
3 Şubat 1830
11 Temmuz 1975
Yüzölçümü
• Toplam
131.957 km2 (50.949 sq mi) (97)
• Su (%)
0,87
Nüfus
• 2021 tahminî
10.682.547 (85.)
• 2011 sayımı
10.816.286[1]
• Yoğunluk
82/km2 (212,4/sq mi) (125.)
GSYİH (SAGP) 2021 tahminî
• Toplam
$325,3 milyar[2] (55.)
• Kişi başına
$30.495[2] (46.)
GSYİH (nominal) 2021 tahminî
• Toplam
$209,86 milyar[2] (50.)
• Kişi başına
$19.673[2] (42.)
Gini (2019)  31.0[3]
orta · 60.
İGE (2019) artış 0.888[4]
çok yüksek · 32.
Para birimi Euro (, EUR)
Zaman dilimi UTC+02:00 (DAS)
• Yaz (YSU)
UTC+03:00 (DAYS)
Tarih formatı gg/aa/yyyy
Trafik akışı sağ
Telefon kodu +30
ISO 3166 kodu GR
İnternet alan adı .gr
.ελ

Yunanistan (YunancaΕλλάδα, Bu ses hakkındaElláda  Yunanca telaffuz: [eˈlaða]) ya da resmî adıyla Helen Cumhuriyeti (eskiden Hellas, YunancaΕλληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, Yunanca telaffuz: [eliniˈki ðimokraˈti.a]), Güneydoğu Avrupa'da bulunan bir ülkedir. Nüfusu 2021 itibariyle yaklaşık 10,7 milyon olan ülkenin en büyük şehri ve başkenti Atina'dır. Kuzeybatısında Arnavutluk, kuzeyinde Kuzey Makedonya ve Bulgaristan, kuzeydoğusunda Türkiye, doğusunda Ege Denizi, batısında İyon Denizi, güneyinde Girit Denizi ve Akdeniz ile sınırlanan Yunanistan, Avrupa, Asya ve Afrika'nın kavşağında stratejik bir konumda yer almaktadır.

Uzun bir geçmişi olmasına rağmen modern Yunanistan, 1830 yılında kurulmuş oldukça genç bir ülkedir. Klasik Yunanistan'daki şehir devletleri, demokrasinin, Batı felsefesinin, Batı edebiyatının, tarihçiliğin, siyaset biliminin, önemli bilimsel ve matematiksel ilkelerin, tiyatronun ve Olimpiyat Oyunlarının doğduğu yer olarak Batı medeniyetinin beşiği olarak kabul edilir. Bu şehir devletleri, II. Filip tarafından fethedildikten sonra, Büyük İskender ordularıyle Yunan uygarlığını Orta Doğu'ya getirerek daha sonra Hristiyanlığın ortaya çıkıp yayılacağı ortak kültürel alanı yarattı. MÖ ikinci yüzyılda Roma tarafından ilhak edilen Yunanistan, Roma İmparatorluğu'nun ve Yunan dili ve kültürünün baskın olduğu ardılı Bizans İmparatorluğu'nun ayrılmaz bir parçası oldu. On beşinci yüzyılın ortalarında Osmanlı egemenliği altına giren Yunanistan, 500 yıllık Osmanlı hâkimiyetinden sonra 1830'da modern bir ulus devlet olarak ortaya çıktı.

Yunanistan üniter bir parlamenter cumhuriyettir ve gelişmiş bir yüksek gelirli ülkedir. Ekonomisi, önemli bir bölgesel yatırımcı olduğu Balkanlar'ın en büyüğüdür. Birleşmiş Milletler'in kurucu üyesi olan Yunanistan, Avrupa Topluluklarına (Avrupa Birliği'nin öncüsü) katılan onuncu üyeydi ve 2001'den beri Euro bölgesi'nin bir parçasıdır. Ayrıca, aralarında Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO), Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), Dünya Ticaret Örgütü (WTO), Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) ve Uluslararası Frankofoni Örgütü'nün (OIF) de bulunduğu pek çok uluslararası kuruluşa üyedir.

Yunanistan İsmi[değiştir | kaynağı değiştir]

Günümüzde Türkçe'de bu ülkeyi ve halkını tanımlamak için kullanılan Yunanistan ve Yunan kelimeleri Arapça (اليونان, al-Yūnān), Farsça (یونان, Yūnān) ve İbranice'de (יוון‎, Yavan) de olduğu gibi Anadolu'da bulunan İyonyalılar'a atfen ortaya çıkmıştır ve Yakındoğu'daki Helenler'i ifade eder.[5] İngilizce, Fransızca ve Almanca da dahil olmak üzere Batı Avrupa'da konuşullan dillerde ise İtalya'nın güneyindeki Grek kolonilerine'e atfen "Grek" (Γραικοί, Graikoí) ismi yaygınlaşmıştır.[5] Yunan kavimleri ve şehirleri kendilerini Helenler diye tanımlamıştır. Bugünkü Yunanistan'ın ismi de "Helen ülkesi" anlamında Katarevusa'da Hellás (Ἑλλάς) ve Modern Yunanca'da Elláda'dır (Ελλάδα).[5] Bununla birlikte Helenler, Roma ve Bizans İmparatorluğu döneminde kendilerini Romalı (Ρωμιοί, Romioi) olarak adlandırmışlar, Selçuklular ve Osmanlılar tarafından bu yüzden Rum diye anılmışlardır.[5] Helen ismi 1830'da Yunanistan'ın bağımsız bir devlet olarak kurulmasına kadar tarihe karışmış ve yeni kurulan devletin, köklerini doğrudan eski Yunan medeniyetine dayandırdığından Hellas adını yeniden canlandırmıştır.[5]

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunanistan bir dağlar ve adalar ülkesidir.[5] Ülkedeki en büyük adalar sırasıyla Girit, Eğriboz, Midilli ve Rodos'tur.[5] Kıta Yunanistan'ı, kuzeyde Dinar Alpleri'nin bir uzantısı olan Pindus Dağları'nın hakimiyetindedir.[5] Pindus, Yunanistan'ı yüksek yağış alan batı bölgesi ve az yağış alan doğu bölgesi olarak ikiye ayırır.[5] En yüksek dağ, antik tanrıların efsanevi evi olan ve 2917 metre yüksekliğindeki Olimpos Dağı'dır.[5] Diğer önemli sıradağlar, kuzeydeki Rodoplar ve güneydeki Peleponez Dağları'dır.[5] Biri Teselya'da, diğeri Orta Makedonya'da olmak üzere iki ana ova vardır.[6] Yunanistan'ın ulaşıma elverişli nehirleri yoktur; en uzun nehir kuzeydeki Aliakmonas'tır.[5] Diğer başlıca nehirleri Meriç, Mesta, Struma ve Vardar'dır.[6]

Doğuda Ege Denizi, güneyde Akdeniz ve batıda İyon Denizi ile sınırlanmış olan Yunanistan'ın orta ve güney kesimlerde zakkum, kızılçam, mersin, defne, meşe, zeytin ve ardıç ağaçlarının da yetiştiği Akdeniz iklimine has maki örtüsü hâkim iken kuzey ve batıdaki yüksek alanlarda başta meşe olmak üzere geniş yapraklı ormanlar yer alır.[6] Ormanlık alanlar ülke arazisinin yaklaşık beşte birini kaplar.[5]

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunanistan'da hâkim iklim büyük ölçüde Akdeniz iklimi'dir: Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçer.[6][5]

Kuzey ve iç kesimlerinde kışların daha sert geçtiği ülkede, kışın genellikle ılık, nemli, batı rüzgarlarının etkisi görülür.[6][5] Kuzeyden esen Bora ise sıklıkla soğuk hava dalgalarına neden olur.[6][5]

Yaz boyunca sıcaklık rüzgâr yönüne göre değişir: Güneybatıdan esen Siroko, sıcaklığı 40 °C'nin üstüne çıkarabilirken kuzeybatıdan esen Etezien sıcaklığı ve nem oranını düşürür.[6][5]

Yıllık ortalama yağış miktarı, Pindus Dağları'nın etkisiyle genellikle batıdan doğuya ve kuzeyden güneye gittikçe azalır.[6][5] Yağış miktarının en yüksek olduğu kuzeybatıda yer alan Korfu'da 1320 milimetreyi bulan yıllık yağış, Atina'da 400 mm., Girit'te ise 640 mm. civarındadır.[6][5]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Tarih Öncesi Dönem[değiştir | kaynağı değiştir]

Uygarlıklar
Uygarlık Dönem Merkez
Miken MÖ 1600–1100 Mora[7]
Minos MÖ 2700–1500 Girit[8]

İlk insanlar Yunanistan'da 200.000 veya daha fazla yıl önce dolaştı ve kuzey anakarada MÖ 7000'e kadar uzanan Neolitik tarım izleri var.[5] Tunç kullanan Yunanca konuşanlar MÖ 2000 civarında geldi ve Miken, Tirins ve Pilos'taki müstahkem saraylar etrafında günümüzde Miken uygarlığı olarak adlandırılan bir kültür gelişti.[5][9] Medeniyetleri MÖ 1200 civarında Bronz Çağı Çöküşü ile sona erdi ve bunu yüzyıllarca süren bir "karanlık çağ" izledi.[5][8] Bu dönemin sonunda, MÖ 800 civarında, şehir devletleri ortaya çıktı ve Yunanlılar, Akdeniz ve Karadeniz kıyılarındaki koloni kurmaya başladılar.[5][7]

Klasik dönem (MÖ 776-323)[değiştir | kaynağı değiştir]

Atina'daki Parthenon, klasik dönemde yapılan binalardan biridir.[9]

Klasik dönem, Atina ve diğer şehir devletlerinin büyük düşünürler ve sanatçılar yetiştirdiği ve dünyanın ilk demokrasilerini yarattığı altın çağdı.[10] Bu dönem, Akropolis ve diğer büyük tapınakların inşa edildiği, Sofokles, Euripides ve Eshilos tarafından büyük trajedilerin yaratıldığı ve Aristoteles ve Platon tarafından ünlü felsefe okullarının kurulduğu dönemdi.[11] Ancak, bu dönem aynı zamanda dolambaçlı siyaset, savaş ve kan dökülen bir dönemdi.[10] MÖ 490'dan itibaren Pers tehdidiyle karşı karşıya kalan Yunan şehirleri, Perslere karşı ittifak kurarak MÖ 479'da Pers ordusunu İstefe yakınlarındaki Plataea'da yenerek Pers tehdidine son verdiler.[10]

Klasik dönem
Olay Tarih
İlk Olimpiyatlar MÖ 776[12]
Atina'da demokrasi MÖ 508
Pers-Yunan savaşları MÖ 500-479
Atina'nın Altın Çağı MÖ 480-404
Peloponez Savaşı MÖ 431-404
İskender'in fetihleri MÖ 334-323
İskender'in ölümü MÖ 323

Bu zaferi, şehir devletlerinden Atina, Sparta ve İstefe'in iktidar için boğuştuğu bir dönem takip etti.[10] Atina ve Sparta arasındaki Peloponez Savaşı MÖ 431'de başladı ve Sparta'nın 27 yıl sonra Atina'yı boyun eğdirmesiyle sona erdi.[10] Sparta, MÖ 371'de Thebai tarafından yenildi.[10] Bölünmüş ve zayıflamış şehir devletleri MÖ 338'de Makedonya Kralı II. Filip tarafından kolayca fethedildi.[10]

II. Filip, şehir devletlerini fethinden iki yıl sonra öldürüldü.[11] Oğlu ve halefi İskender, babası tarafından inşa edilen imparatorluğu Hindistan alt kıtasına kadar genişletti.[11] Saltanatı, Yunan dili, dini ve kültürünün fethedilen topraklara yayılmasıyla birlikte bir Yunan kültürel hegemonyası dönemi getirdi.[11] MÖ 323'te ölümünden sonra, İskender'in generalleri imparatorluğu kendi aralarında bölerek Yunan dilini ve kültürünü antik dünyaya yayan ve Roma'nın Yunanistan'ı fethine kadar süren bir dizi Helenistik krallık yarattılar.[11]

Roma ve Bizans Dönemi (MÖ 323–MS 1453)[değiştir | kaynağı değiştir]

Doğu Roma İmparatorluğ'nda İstanbul'un önemi nedeniyle 529'da İmparator Justinianus'un Atina'daki akademileri kapatmasıyla, Atina hızla gerilemeye başladı.
Roma ve Bizans dönem
Olay Tarih
Roma hakimiyeti MÖ 146[12]
Hristiyanlık resmî din MS 380[12]
Son Olimpiyat MS 393
Katolik-Ortodoks ayrılığı MS 1054
Konst. Kuşatması MS 1024
İstanbul'un fethi MS 1453

Romalılar, MÖ 146'da Korint'in yağmalanmasıyla Yunanistan'ın nihai kontrolünü ele geçirdikten sonra Yunanistan, Roma İmparatorluğu'nun kültür merkezi haline geldi.[13] Korint, Jül Sezar altında görkemli bir şekilde yeniden inşa edildi ve büyük bir eyalet başkenti oldu.[13] Delfi ve Dodona gibi kutsal yerler Romalı turistleri çekti ve ticaret gelişti.[13]

Roma Yunanistanı Roma'nın yükselen gücü, Yunanistan'ın MÖ 146'da Korint'in yağmalanmasından sonra bir Roma eyaleti haline gelmesiyle sonuçlandı ve bunu görece bir sakinlik dönemi izledi.[14] Yunan kültürünün ateşli hayranları olan Romalılar, oğullarını eğitim görmeleri için Atina'ya göndererek burayı bir kültür merkezi haline getirirken, Roma imparatorları şehre ve ülkenin diğer bölgelerine büyük anıtlar bağışladı.[14] Hristiyanlık bu dönemde bölgeye tanıtıldı, Pavlus MS 49-61 döneminde bölgeyi dolaştı.[14]

MS 323'te İmparator Konstantin, imparatorluk başkentini Bizans şehrine taşıdı ve adını Konstantinopolis olarak değiştirdi.[14] Yakın zamanda din değiştiren biri olarak, Hıristiyanlığı resmi devlet dini haline getirdi. Konstantin'in halefleri büyük kiliseler ve manastırlar inşa ettiler, ama aynı zamanda antik Yunan kültürünün, dininin ve felsefesinin son kıvılcımlarını da söndürdüler.[14]

Doğu Roma İmparatorluğ'nda İstanbul'un önemi nedeniyle Yunan dünyasının siyasî, dinî ve kültürel merkezi olmuş olan Atina hızla gerilemeye başladı.[14] Atina'daki Yeni Platonculuk Akademisi'nin 529'da İmparator Justinianus tarafından kapatılmasıyla Atina, bir taşra kasabasına geriledi.[14]

Bizans İmparatorluğu, İstanbul 1204'te Haçlıların eline geçene kadar Yunanistan'ı yönetti.[14] Bu Frank yağmacıları ve Venedikli müttefikleri, Yunan anakarasını ve adalarını aralarında bölerek çeşitli küçük krallıklar ve prenslikler yarattı.[14] İmparatorluk, İstanbul'u geri aldı ve 1259'da Pelagonya'da Frank prenslerini yendikten sonra Yunanistan anakarasının çoğunu geri aldı.[14]

Osmanlı ve Venedik Dönemi (1453–1821)[değiştir | kaynağı değiştir]

Osmanlı Dönemi'nde Yunanistan'dan kareler
Yunanistan'da Osmanlı Dönemi'ne dayanan ve günümüzde Selanik'in simgesi haline gelmiş Beyaz Kule
Selanik'te Osmanlı Bankası şubesinin açılışını kutlayan kartpostal

13. yüzyılda doğudan yeni bir tehdit büyümeye başladı.[5] Osmanlı Türkleri 1430'da Selanik'i ele geçirdi ve on üç yıl sonra 1453'te İstanbul'un çok önemli fethi Bizans İmparatorluğu'nu sona erdirdi.[5]

Gelecek 200 yıl boyunca Venedik Cumhuriyeti ile anakara Yunanistan ve adalar üzerinde çatışan Osmanlı Devleti, Kıbrıs ve Girit sırasıyla 1571 ve 1670'de ele geçirdi.[15][5] 1571'de İspanyol müttefikleri ile Korint Körfezi'ndeki İnebahtı'da bir Osmanlı donanmasını yok eden Venedikliler, 1715'e gelindiğinde sadece Korfu ve İyon Adaları'nı elinde tutabildiler.[5]

Millet sistemini uygulamış, dinlerini ve dillerini koruyan Yunanlılar, Osmanlı topraklarının dünya ekonomisine entegrasyonu döneminde büyük bir tüccar ağı geliştirdiler.[5]

Osmanlı Devleti, Yunanistan'ı aldığında Millet sistemini uygulamış, dinlerini, dillerini, görünüşlerini değiştirmelerine zorlanmamıştır.[5] Tüccar Yunan seçkinleri, Osmanlı otoritesinin gerilemesi sürecinde Batı'dan gelen milliyetçilik ve liberalizm ruhunu Yunan topraklarına taşıdılar.[5]

Bağımsızlık ve büyüme (1821–1924)[değiştir | kaynağı değiştir]

Puck dergisinin 1897 kapağında, altı devlet tarafından koruma altındaki Yunanistan, çocuk olarak tasvir ediliyor.

Osmanlı yönetimine karşı Yunan Bağımsızlık Savaşı, 1821'de başladı ve neredeyse on yıl sürdü.[5] Başarı, büyük ölçüde yabancıların müdahalesi sayesinde geldi. Fransa, Rusya ve İngiltere müdahale edip Osmanlı donanmasını Navarin'de batırana kadar Osmanlılar üstünlüğü ele geçirmeye yakın görünüyordu. 1821'de Osmanlılar yeni Yunan Cumhuriyeti'ne bağımsızlık vermeye zorlandı, ancak Türkiye batı, orta ve kuzey anakarasının çoğunu elinde tuttu.[5] Bu dönem aynı zamanda tüm Yunan halkını tek bir bayrak altında toplamayaı amaçlayan "Megalo İdea"nın de başlangıcıydı.[16][5] Cumhuriyetin ilk cumhurbaşkanı Kapodistrias, 1831'de suikasta uğradı ve rejim çöktü.[5]

Büyük Güçler, Bavyera prensi Otto'yu Helenlerin Kralı olarak kabul ettirdi.[5] Başkentini Atina'ya taşıdı ve şehri büyük Neo-Klasik tarzda yeniden inşa etmeye başladı.[5] 1863'te liberal subaylar ve politikacılar tarafından devrilen Otto yerine Danimarka doğumlu I. Yeoryos Büyük Güçler tarafından atandı ve yönetim biçimi anayasal meşrutiyet olarak değiştirildi.[5] Sonraki yüzyılda Yunanistan, 1910'da başbakan seçilen Venizelos'un başarılı siyaseti ile toprak ve nüfus bakımından iki katına yakın büyüdü.[5]

Bağımsızlık sonrası
Olay Tarih
Yunan İsyanı 1821
Londra Konferansı 1832
Navarin Savaşı 1827
Balkan Savaşları 1912-13
Sevr Antlaşması 1920
Lozan Antlaşması 1923

Modernleşme 19. yüzyılın ikinci yarısında hız kazandı.[5] Buharlı gemiler yelkenli gemilerin yerini almaya başladı ve ilk demiryolu 1869'da Atina ile Pire arasında açıldı.[5] Ancak Yunan politikacılar için amaç, Osmanlı İmparatorluğu'nun elindeki toprakların kurtarılmasıydı.[5]

1917'de Megali İdea'nın (“Büyük Fikir”) destekçileri, Yunanistan'ın Türkiye'nin büyük etnik Rum nüfusa sahip bölgelerini ele geçirmesini istedi ve hatta İstanbul'u yeniden fethetmeyi hayal etti.[16][5] Ancak, Anadolu'nun Yunan işgali, Yunan tarihyazımında "Anadolu Felaketi" (Μικρασιατική καταστροφή, Mikrasiatiki katastrofi) olarak adlandırılan yenilgiyle sonuçlandı.[16][5]

Bu yenilgi, Yunanistan'da II. Dünya Savaşı'na kadar devam eden bir istikrarsızlık dönemine yol açtı.[5] Askerî yönetim, Kral II. Georgios'u ülkeyi terk etmeye zorladı.[5] 1924'te, Osmanlılar'dan kurtuluşun anma günü olarak kutlandığı 25 Mart günü Yunanistan'da cumhuriyet ilân edildi.[5] Yapılan seçimlerin ardından Venizelos yönetime geldi.[5]

Yakın dönem: İkinci Dünya Savaşı ve Yunan İç Savaşı[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunanistan'daki Ulusal Gençlik Örgütü, İoannis MetaksasHitler selamı ile karşılarlarken[5]

Yoksul mülteciler 1923'te Türkiye'den Atina ve Selanik'e akın etti ve 1920'ler ve 1930'lar bir yoksulluk, yoksunluk ve siyasi kaos zamanıydı.[5] 1936'da General İoannis Metaksas, demokratik özgürlük pahasına bir miktar istikrar getiren otoriter bir 4 Ağustos Rejimi'ni (Καθεστώς της 4ης Αυγούστου, Kathestós tis tetragtis Avgoústou) kurdu.[17][5]

Yunanistan, 1940'ta II. Dünya Savaşı sırasında İtalyan işgaline başarıyla direndi, ancak 1941'de Alman birlikleri tarafından yenildi ve işgal edildi.[5]

İşgalin 1944'te sona ermesiyle rahatlayan Yunanistan'da, demonimçi gruplar ve komünistler arasında çatışmalar başladı.[5] Üç yıllık bir iç savaş yaşandı.[5] Savaş Yunanistan'ı yoksul, istikrarsız ve bölünmüş durumda bıraktı. Daha sonra siyasî istikrarsızlık baş gösterdi.[5]

Bu istikrarsızlıktan yararlanan bir grup ordu subayı, 1967'de hükümeti devirdi ve "Albaylar cuntası" (Χούντα των Συνταγματαρχών, Choúnta ton Syntagmatarchón) olarak bilinen kurarak Kral II. Konstantin'i devirdi.[5] Atina'da bir öğrenci ayaklanmasının acımasızca bastırıldığı 1973 yılına kadar çok az direniş oldu. Diktatörlüğün Kıbrıs hükümetine karşı darbeyi desteklemesi, Türk işgaline ve adanın bölünmesine yol açtı ve Yunanistan'da rejimin çöküşüne yol açan siyasi bir krizi tetikledi.[5] Monarşiyi geri getirmemeyi seçen bir halkoylamasının ardından 11 Haziran 1975'te demokratik ve cumhuriyetçi bir anayasa ilan edildi.[5]

Yunanistan, 1981'de Avrupa Topluluğu'na (şimdi Avrupa Birliği) katıldı ve AT fonları, ülkenin altyapısının büyük ölçüde iyileştirilmesine yardımcı oldu.[5] Paket turizm de hızla yükseldi ve 1990'lar patlama yıllarıydı.[5] Ancak 2010 yılında, yıllarca sorumsuz borçlanma, ekonominin neredeyse çöküşüne yol açtı.[5] Hükümet, alacaklılarına mali kurtarma için yalvarmak ve kamu harcamalarını kısmak zorunda kaldı ve bu da toplumsal huzursuzluğa neden oldu; ancak on yıllık kemer sıkma politikasının ardından ekonomi toparlanma belirtileri göstermeye başladı.

Hükümet[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunan politikası terimleri
Yer Önem
Maksimos Başbakanlık makamı
Çolakoğlu hükümeti İşbirlikçi/hain
Kiryakos Miçotakis, 2019'dan beri Yunanistan'ın başbakanıdır.

Yunanistan üniter bir parlamenter cumhuriyettir.[5] 1967-74 askeri diktatörlüğünün çöküşünün ardından 1975'te tanıtılan mevcut anayasa, başlangıçta cumhurbaşkanına önemli yetkiler verdi, ancak 1986'da anayasada yapılan revizyonlar cumhurbaşkanlığı yetkilerini büyük ölçüde törensel hale getirdi.[5] Devlet başkanı olan Cumhurbaşkanı, tek kamaralı Yunan Parlamentosu (Βουλή, Vouli) tarafından seçilir ve beş yıllık iki dönem görev yapabilir.[5]

Başbakan, hükümetin başıdır ve geniş yetkilere sahiptir, ancak yasama organının güvenini yönetebilmelidir.[5] İkincisi, tek kamaralı Yunan Parlamentosu, doğrudan genel oyla dört yıllığına seçilen 300 milletvekilinden oluşur; anayasayı değiştirme yetkisine sahiptir.[5] Oy kullanmak zorunludur.[5] Yunan seçim sisteminin ayırt edici bir özelliği, görevdeki hükümetlerin seçim yasasını kendi siyasi avantajlarına uyacak şekilde değiştirmesi uygulamasıdır.[5] Bununla birlikte, 2001'deki bir başka anayasa revizyonu turu, siyasi operasyonlarda daha fazla şeffaflık sağlayarak siyasi suistimallere karşı güvenceler getirdi.[5]

Geleneksel siyasetin birçok unsuru, özellikle de parti sisteminin kişilik temelli doğası Yunanistan'da kalmıştır.[5] Partiler büyük ölçüde liderlerinin karizmasına bağlıdır ve himaye her düzeyde önemlidir.[5]

21. yüzyılın başlarında başlıca siyasi partiler arasında Yeni Demokrasi (Nea Dimokratia; ND), Panhelenik Sosyalist Hareket (PASOK), Radikal Sol Koalisyon (SYRIZA) ve Yunanistan Komünist Partisi (KKE) vardı.[5] Kıdemli muhafazakar politikacı Konstantinos Karamanlis tarafından kurulan Yeni Demokrasi, devletin gücünü sınırlamayı ve özel girişimleri ve piyasa ekonomisini teşvik etmeyi amaçlayan “neoliberal” politikaları sürekli olarak destekledi.[5] PASOK, bağımsız bir dış politikaya ve değiştirilmiş bir sosyalizm biçimine olan güçlü bağlılığını sürdürdü.[5]

Hukuk[değiştir | kaynağı değiştir]

Yargı, esasen Kıta Avrupası'nda yaygın olan Roma hukuk sistemidir.[5] En yüksek iki mahkeme, hukuk ve ceza davalarına bakan Yüksek Mahkeme (Άρειος Πάγος, Áreios Págos) (en) ve yönetim anlaşmazlıklarından sorumlu olan Danıştay'dır (Συμβούλιο της Επικρατείας, Symvoúlio tis Epikrateías) (en).[5]

İdari bölümler[değiştir | kaynağı değiştir]

2011 yılında Kallikratis Planı adı verilen plana göre idari olarak yeniden düzenlenen Yunanistan, her birinin başkanı merkezi hükümet tarafından atanan yedi apokentroménes dioikíseis'e ("merkezi olmayan yönetim") bölünmüştür.[18] Bu birimler ayrıca, önceki idari yapı altında var olan 13 coğrafi çapı (bölge) yansıtan 13 periferiye ("bölge") ayrılmıştır.[18] Yerel yönetimin bir sonraki düzeyinde, 74 perifereiakés enótites ("bölgesel birim") bulunur.[18] Son olarak, bu idari birimlerin en küçüğü 325 dímoi'dir ("belediye").[18]

Dış ilişkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunanistan Silahlı Kuvvetleri muharebe birliği konumları
Lejand: kırmızı – piyade, yeşil – mekanize, sarı – zırhlı, mor – hava kuvvetleri
büyük raptiye – tümen, küçük raptiye – tugay

1952'de Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'ne (NATO), 1961'de Avrupa Topluluğu'nun (AK) ortak üyesi ve 1981'de tam üye olan Yunanistan, Batı sisteminin oluşturduğu kurumlara üyedir.[5]

Tarihsel olarak, Yunan dış politikası bir dizi zıt kutup aracılığıyla daha iyi anlaşılabilir.[5] 1922'ye kadar Yunanistan, güneydoğu Avrupa'daki bölgesel statükodan memnun olmayan ve mümkün olduğunca çok sayıda Osmanlı Rumunu bünyesine katmak için genişlemeye çalışan revizyonist bir devletti.[5] Bağımsız varlığının ilk yarısında Yunanistan'ın dış politikası, saldırgan dürtüleri ve ülkenin sınırlı kaynakları arasında tehlikeli bir dengeleme eylemiydi.[5] 1922'deki Küçük Asya felaketi'nin ardından Yunanistan, bölgedeki sınırların zorla değiştirilmesine şiddetle karşı çıkan muhafazakar bir güç haline geldi.[5]

Büyük güçlerin korumasına bağımlı küçük bir devlet olan Yunanistan, Akdeniz'deki baskın deniz gücü olan Britanya İmparatorluğu ile Doğu Avrupa'daki baskın kara gücü olan Rus İmparatorluğu arasında ikilemde kaldı.[5] Yunanistan'ın Akdeniz'de koruma gereksinimleri yüzünden Yunanistan, dış politikasını dinsel yakınlık duymuş olduğu Rusya'dan çok Britanya İmparatorluğu'na yöneltmesine neden olmuştur.[5]

1947'den sonra Amerika Birleşik Devletleri, Akdeniz'deki baskın deniz gücü ve Yunanistan'ın hamisi olarak İngiltere'nin yerini aldı.[5] İngiltere ve ABD ile ittifak, Yunanistan'a, Balkan komşularıyla karşılaştırıldığında ülkenin liberal ve demokratik geleneklerinin güçlendirilmesi de dahil olmak üzere çeşitli tali faydalar sağladı.[5] 1950'lerden bu yana Yunanistan'ın ana dış politika sorunu, Yunanistan'ın Ege, Trakya ve Kıbrıs'ta Helenizm'e karşı "doğudan gelen tehlike"dir (Türkiye).[5] Yunan halkı, ABD ve Avrupa Birliği'nin Türkiye'yi dizginlemek için yeterli çabayı göstermediğini hissetse de Yunanistan, Türkiye nedeniyle Batı ittifakına daha da bağımlı hale gelmiştir.[5]

1989'da Soğuk Savaş'ın sona ermesiyle Güneydoğu Avrupa'nın en zengin ve en eski demokrasisi olan Yunanistan, ABD’nin Ortadoğu ve Kafkasya kadar önem atfettiği Balkanlar'da kendi nüfuz alanını yaratmaya girişti.[5] Sınır değişikliklerinden korkan Yunanistan, eski Yugoslavya'nın parçalanmasına karşı çıkarak Slobodan Miloseviç'in politikalarına destek verdi.[5] Son olarak, 1991'den beri Yunanistan, Makedon milliyetçiliğini etkisiz hale getirmek için yalnız bir diplomatik politika izledi.[5]

Yunanistan, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki müttefikleri ile ortaklığını yenilemeye çalışırken, özellikle 1999'dan sonra Türkiye'nin Avrupalılaşması ile bir angajman politikası benimsemiştir.[5]

Ordu[değiştir | kaynağı değiştir]

Kara, deniz ve hava kuvvetlerinden oluşan Yunanistan Silahlı Kuvvetleri, 20. yüzyıl boyunca siyasi hayatın önemli bir hakemiydi.[5] Yunanistan'ın savunma harcamaları, NATO'nun en yüksek harcamalarından biridir, ancak büyük ölçüde ülkenin geleneksel düşmanı Türkiye ile meşgul olmasından kaynaklanmaktadır.[5] Erkekler için zorunlu askerlik evrenseldir ve kadınların hizmet için gönüllü olma hakları vardır.[5]

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekonomi istatistikleri
Konu 2019 2020
İşsizlik oranı[19] (%) 17,3 16,9
Ulusal borç[20] (milyar $) 442 446
Ulusal borç/GYSİH[21] (%) 210 201
Turizm geliri[22] (milyar $) 38,1 14,8
Turizm geliri/GYSİH[23] (%) 20,3 8,7
Turist sayısı[24] (milyon) 25 7,4

Genellikle "yüksek gelirli" olarak tanımlanan Yunanistan, Avrupa Birliği'nde en az gelişmiş ekonomilerden biri olarak kalmıştır.[5] 2021 yılına gelindiğinde Yunanistan'ın kişi başına geliri, Avrupa Birliği ortalamasının %51'ine denk gelmektedir.[5]

Yunan ekonomik büyümesi geleneksel olarak çoğunlukla endüstri ve tarım dışı sektörlere dayanmaktadır.[5] Yunan devleti, üretime yatırım yapmak için bazı teşvikler sağlamaya çalıştı ama pek başarılı olamadı.[5] Militan sendikalar, esnek olmayan Yunan işgücü piyasası, küçük bir iç pazar, artan dış rekabet, hantal bir düzenleyici rejim, bürokrasi, artan çevresel hassasiyetler ve ülkedeki ekonomik istikrarsızlık, endüstri gelişiminin en büyük engelidir.[5] Avrupa Birliği'nin Ortak Tarım Politikası'ndan büyük ölçüde yararlanmış olan Yunanistan tarım sektörü yine de gelişmemiştir.[5] Arazinin dağlık olması ve yazların kurak geçmesi Yunanistan'da tarımın başlıca engelleridir.[5] Birim alandan alınan verim düşüktür.[5]

Nakliye, turizm ve yurt dışındaki işçilerin gönderdiği döviz, ekonominin temel dayanaklarıdır.[5] En büyük işveren, tam sayı bilinmemekle birlikte, yaklaşık 700.000 kişiye veya işgücünün %15'ine istihdam sağlayan kamu sektörüdür.[5] Yunanistan dış gelirlerinde büyük açık veren bir ülkedir.[5] İhracatın ithalatın yalnızca %40'ını karşıladığı ülkede kamu harcamalarında israf, vergi kaçırma,[8] yolsuzluk ve borçlanma başlıca yapısal sorunlardır.[25] 2010 yılı sonunda iflâsın eşiğine gelen ekonomi, Avrupa Birliği ve IMF'nin yaklaşık 300 milyar Avroluk (346 milyar $) maddî desteğiyle canlandırılmaya çalışılmaktadır.[26]

Kurtarma programlarıyla bağlantılı olarak uygulamaya konulan kemer sıkma politikaları nedeniyle Yunanistan'ın GSYİH'sında 2008-2018 arasında %25'lik bir düşüş oldu.[27][28]

Yunanistan'daki turizm merkezlerinden biri olan Korfu şehrinin panoraması

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Savaşlar arası dönemde Anadolu'dan gelen mülteci akını, ihtiyaç duyulan vasıflı ve ucuz işgücünü sağlayarak ve iç talebi genişleterek sanayileşmeyi hızlandırdı.[26] Yunan endüstrisi 1950'lerde ve 1960'larda İç Savaş'tan sonra müdahaleci bir devlet, kentleşme, korumacılık, elverişli bir vergi rejimi ve düşük sendikalaşma düzeylerinin yardımıyla yükseldi.[26] Ancak, 1970'lerdeki dünya ekonomik krizi, 1974'te cuntanın düşmesinin ardından artan emek talepleri, Yunanistan'ın 1981'de Avrupa Topluluğu'na (AK) girmesinden sonra korumacılığın sona ermesi ve 1981'den sonra sosyalist ekonominin kötü yönetimi, ekonomik krize yol açtı.[26]

1981 ile 2008 arasında 150 milyar dolara yakın Avrupa Birliği fonu alan Yunanistan'ın ekonomisi bu dönemde hızla büyüdü.[29][30] Fakat, Avrupa Birliği fonlarının verimsiz bir Yunan devleti aracılığıyla harcanması, genellikle yolsuzluğu beslemiş ve yerel reformların aciliyetini azaltmıştır.[31]

Yunanistan'ın Avro kullanmaya başlaması, ülke için büyük bir nimetti.[32] 30 yıllık enflasyonist politika ve yumuşak paradan sonra Yunanistan, güçlü bir para birimi elde etti ve avronun getirdiği düşük faiz oranlarından büyük ölçüde yararlandı.[32] Avro ile beraber tahvil piyasaları artık yüksek enflasyon veya devalüasyon konusunda endişelenmek zorunda değildi. Daha düşük faiz oranlarının yol açtığı kredi patlaması, harcama savurganlığını teşvik etti.[32]

Ancak güçlü GSYİH büyümesi, kamu maliyesinin altında yatan zayıflığı maskeledi.[33] Kamu borç oranı düştü, ancak bunun nedeni nakit olarak GSYİH'nın borçtan daha hızlı büyümesiydi.[34] Büyük bütçe açıkları devam etti.[33] Yunanistan, Euro'ya güvenli bir şekilde girdikten sonra, gerçekten de Mali kontrolünü gevşeten Yunanistan, 2003'ten beri büyük bütçe açıkları vermeye başladı.[33] Yunanistan'ın enflasyon oranı, Euro bölgesi ortalamasının üzerinde kalmasına ve ülkenin rekabet gücüne zarar vermesiyle sonuçlandı.[33]

Demografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Tarihî nüfus
Yıl Nüfus     
1928 6.204.684 —    
1940 7.344.860 %+18.4
1951 7.632.801 %+3.9
1961 8.398.050 %+10.0
1971 8.831.036 %+5.2
1981 9.729.350 %+10.2
1991 10.258.364 %+5.4
2001 10.964.020 %+6.9
2011 11.123.392 %+1.5
2021 10.682.547 %−4.0

2021 sayımında 10.682.547 olan nüfusun %95'ini Yunanlılar oluşturur.[35] Nüfusun çoğunluğunu 1923 Lozan Antlaşması sonucunda gerçekleşen 1924 nüfus mübadelesiyle ülkeye Türkiye'den gelen, 1,5 milyon Karamanlılar ve Gagavuzlar dahil olmak üzere Rum-Hristiyan Ortodoks nüfus oluşturur.[36][37]

Yunan hükümeti tarafından resmen tanınan tek azınlık, varlığı 1923 Lozan Antlaşması'nda kabul edilen Müslüman azınlıktır.[37][5] Bununla birlikte, Yunanistan'ın nüfusu kendilerini Batı Trakya, Girit ve On İki Ada'da yaşayan Türkler (% 0,9), Makedonlar (% 1,5), Arnavutlar (% 0,6) ve Çingeneler olarak tanımlayanları içermektedir.[5]

Komşu ülkelerden yalnız Güney Kıbrıs, Arnavutluk ve Türkiye'de sözü edilecek düzeyde Yunan toplulukları yaşar.[37] Buna karşılık Birleşik Krallık, Kanada, Amerika Birleşik Devletleri,[38] Arjantin ve Avustralya[39] oldukça büyük bir Yunan göçmen topluluklarını barındırır.[5]

Hızla yaşlanan Yunanistan'ın ortalama yaşı 2020'de 45,6 olup, nüfusun %13,66'sı 65 yaş ve üzeri, %64,06'sı 15-64 yaş arasında ve %22,28'i 14 yaş ve altıydı.[40] Ülkenin hızla yaşlanması, doğurganlık oranının 1,41'e düşmesiyle ilişkilidir.[37]

Yunanistan, ayrıca Avrupa Birliği'ne girmeye çalışan yasadışı göçmenler nüfusa sahiptir.[37] Çoğunlukla Türkiye sınırındaki Meriç Nehri'nin yanı sıra Midilli, Sakız, İstanköy ve Sisam giriş yapan yasadışı göçmenlerin çoğunluğunu Afganlar, Pakistanlılar ve Bangladeşliler oluşturur.[37]

Dil[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunan dili, yazılı metini bulunan en eski Hint-Avrupa dillerinden biridir ve en eski yazılı biçimi (Linear B) MÖ 15. yüzyıla kadar uzanır.[5] Yeni Ahit'in dili olan Koine (Ελληνιστική Κοινή, Ellinistikí Kiní) ve Bizans Yunancası, Yunanca'nın orta evrelerini temsil eder.[5] Bunlar nihayetinde 19. yüzyılda yerini Modern Yunanca'ya (Ελληνικά, Elliniká) bıraktı (Koine Rum Ortodoks Kilisesi tarafından kullanılmaya devam etmektedir).[5] Modern Yunanca, Standart Modern Yunanca ve Çakonca (τσακώνικα), Pontus (Ποντιακή διάλεκτος, Pontiakí diálektos; Pontus Rumcası: Ρωμαίικα Roméika) ve Kapadokya (Καππαδοκική διάλεκτος, Kappadokikí diálektos) gibi çeşitli bölgesel lehçelerden oluşur.[5]

Standart Modern Yunanca resmi devlet dilidir ve iki tarihsel biçimin bir karışımıdır: Yaygın olarak konuşulan Demotiki (Δημοτική, Dimotikí) ve 1970'lerin ortalarına kadar resmi hükümet belgelerinde ve gazetelerde görünen, esasen yazılmış, kasıtlı olarak Antik Yunanca'ya benzetilmiş Katarevusa (Καθαρεύουσα, Katharévousa).[5]

Resmi olarak tanınmamasına rağmen, ülkede konuşulan azınlık dilleri arasında Türkçe, Makedonca, Arnavutça, 15. yüzyılda Arnavutluk'tan bölgeye göç eden Arnavutlar tarafından konuşulan Arvanitçe, Bulgarca, Romanca ve Megleno-Rumence bulunmaktadır.[5]

Din[değiştir | kaynağı değiştir]






Circle frame.svg

Yunanistan'da din (2017)[42]

  Diğer Hristiyanlar (Katoliklik hariç) (%3)
  Dinsizlik (%4)
  İslam (%2)
  Diğer dinler (Katolikler dahil) (%1)

Uzun Osmanlı yönetimine rağmen, Lozan Antlaşması'na takiben nüfus aktarımı sebebiyle nüfusun neredeyse tamamı Yunanistan Kilisesi'ne (Rum Ortodoks Kilisesi) bağlıdır.[5] Otosefal (dinsel açıdan bağımsız) bir Doğu Ortodoks kilisesi olan bu organ, kendi dini hiyerarşisini tayin eder ve Atina başpiskoposunun başkanlığındaki 12 metropolitten oluşan bir sinod tarafından yönetilir.[5] Hemen hemen tüm Giritliler, İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi'ne doğrudan sorumlu olan Girit başpiskoposu tarafından yönetilen Yunanistan Kilisesi'nin özel bir şubesine mensuptur.[5]

Nüfusun Ortodoks olmayan kesiminin çoğunu oluşturan Müslüman (öncelikle Sünni) azınlık, ağırlıklı olarak Türk'tür ve batı Trakya ve Oniki Ada'da yoğunlaşmıştır.[5] Ağırlıklı olarak Atina'da ve eskiden İtalyan egemenliği altındaki batı adalarında bulunan Roma ve Papa'nın önceliğini tanıyan, ancak Bizans Ayini'ni sürdüren Yunan Katolikleri, birkaç bin Protestan ve Yahudiler dışında kalanları oluşturur.[5] Yahudilik, Romanyotlar ve Osmanlı döneminde gelen Sefarad Yahudileri, 2.000 yıldan fazla bir süredir özellikle Selanik'te önemli bir topluluktu.[5] Fakat Yunanistan'ın Yahudi nüfusu, II. Dünya Savaşı sırasında Yunanistan'ın Alman işgali döneminde yürütülen Holokost tarafından neredeyse yok edildi.[5]

Yunan Anayasası, Doğu Ortodoksluğunu ülkenin 'hakim' inancı olarak tanırken, herkes için dini inanç özgürlüğünü garanti eder.[5] Yunan hükümeti dini gruplar hakkında istatistik tutmuyor ve nüfus sayımları dini aidiyet talep etmiyor.[5] ABD Dışişleri Bakanlığı'na göre, Yunan vatandaşlarının tahminen %97'si kendilerini Bizans ayini ve Yeni Ahit'in orijinal dili olan Yunan dilini kullanan Rum Ortodoks Kilisesi'ne ait Doğu Ortodoksu olarak tanımlıyor.[5] Yunan topraklarının yönetimi, Yunanistan Kilisesi ile İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi arasında paylaşılıyor.[5]

Eğitim[değiştir | kaynağı değiştir]

2018 PISA Programı Sıralaması[43]
Konu 78 Ülke İçinde Sıralaması
Matematik 45.
Okuma-anlama 43.
Bilim 45.

Yunanistan'da eğitim, hem kendi içinde bir amaç hem de yukarı doğru bir sosyal hareketlilik aracı olarak uzun zamandır ödüllendirilmiştir.[5] Devlet eğitim sistemi yoğun bir şekilde merkezileştirilmiştir ve genellikle yetersiz kabul edilir.[5] Sonuç olarak, birçok öğrenci, normal okul saatleri dışında ders veren phrontistiria adı verilen özel dersanelerde eğitimlerine devam etmektedir.[5]

Eğitim her düzeyde ücretsizdir ve 6-15 yaş arası çocuklar için zorunludur.[5] En eski yüksek öğrenim kurumları, Atina Ulusal Teknik Üniversitesi (1836), Atina Üniversitesi (1837) ve Selanik Aristoteles Üniversitesi'dir (1925).[5] Birkaç başka üniversite ve politeknik okul ve bir güzel sanatlar okulu vardır; ancak, bu kurumlar genellikle yetersiz donanıma sahiptir ve yüksek öğrenim talebini karşılamak için yeterli sayıda kabul açıklığından yoksundur.[5] Bu nedenle birçok Yunan öğrenci yurtdışında eğitim almayı tercih etmektedir.[5]

Sağlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Sağlık istatistikleri
Konu Veri
Yaşam beklentisi 81,1 (2019)[44]
Harcama/GYSİH %7,8 (2019)[45]

1980'lerde hükümet, Sağlık Bakanlığı denetiminde ulusal bir sağlık sistemi kurdu.[5] Pek çok Yunan doktor, en azından kısmen yurtdışında eğitim almaktadır.[5] Yunanistan'daki büyük hastaneler uluslararası standartları karşılasa da Yunanlılar, maddi güçleri yetiyorsa, tıbbi bakım için yurtdışına seyahat etmeyi tercih etmektedir.[5] İşçiler, Sosyal Sigortalar Kurumu ve Tarım Sigortaları Kurumu programları kapsamında sigortalıdır.[5]

Sağlık sistemindeki eksikliklere rağmen Yunanistan'da yaşam beklentisi 81,1 olarak dünyanın en yüksekleri arasındadır.[44]

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Müzik[değiştir | kaynağı değiştir]

Ünlü rembetiko şarkıcıları Dimitrios Semsis ve Roza Eskenazi

Çağdaş Yunan müziğinin çoğu, Batı kanonlarında eğitim görmüş, ancak yerel geleneklere duyarlı ve açık olan yeni nesil yetenekli besteciler tarafından oluşturulmuştur.[5] Bu besteciler arasında Mikis Theodorakis ve Manos Hacıdakis, çağdaş Yunan kültürel kimliği üzerinde derin bir iz bırakan en başarılı bestecilerdir.[5]

Modern Yunan müziğinin gelişimine temel oluşturan rembetiko (ρεμπέτικο, rempétiko)'dur. [5] Anadolu'dan ve özellikle de İzmir'den Atina yakınındaki Pire'ye gelen mülteciler ve kanun kaçakları arasında gelişen, yavaş tempolu, acı, kederli şarkı sözleriyle rembetiko, sıklıkla Amerika'nın blues'larıyla karşılaştırıldı.[5] Başlangıçta alt sınıflarla ilişkilendirilenten sonra, rembetiko savaş sonrası dönemde Yunanistan'da genel kabul gördü.[5]

Rembetiko sanatçıları arasında Vassilis Tsitsanis, Grigoris Bithikotsis, Stelio Kazancidis, Yorgo Dalaras, Haris Aleksiu ve Glikeria öne çıkar.[5]

Edebiyat ve felsefe[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödüllü Yunan yazarları
Yazar Ödül Yıl
Yorgos Seferis Nobel Edebiyat Ödülü 1963
Odisseus Elitis Nobel Edebiyat Ödülü 1979

Yunan edebiyatı, Antik, Bizans ve modern Yunan edebiyatı olarak üç ana kategoriye ayrılabilir.

Antik Yunan edebiyatının en eski eserleri, İlyada ve Odysseia'dır. Bu iki destan, Homerik İlahiler ve Hesiodos'un iki şiiri, Theogonia ve Çalışmalar ve Günler (en) ile birlikte Yunan edebiyat geleneğinin ana temellerini oluşturmuştur.[46]

Eshilos, Sofokles ve Euripides, üç büyük tragedya yazarı olarak bilinir.[47] Sofokles, Kral Oidipus ve Antigone adlı oyunlarıyla, Euripides ise trajedi türünün sınırlarını zorlayan Medea gibi oyunlarıyla tanınır.[47] Lirik şairler Sapfo, Alkaios ve Pindaros, Yunan şiir geleneğinin erken gelişimi açısından önemlidir.[47] Komedi oyun yazarı Aristofanes, Eski Komedi türünde yazarken, daha sonraki oyun yazarı Menandros, Yeni Komedi'nin ilk öncülerindendi.[47]

Tarih yazımı öncüleri olarak MÖ beşinci yüzyılda yaşayan Herodot ve Thukididis, kendi yaşamlarından kısa bir süre önce ve kendi yaşamları sırasında meydana gelen olayların açıklamalarını yazdılar.[47] Filozof Platon, genellikle öğretmeni Sokrates'in etrafında çeşitli felsefi konularla ilgilenen diyaloglar yazarken, öğrencisi Aristoteles daha sonra oldukça etkili olan sayısız inceleme yazdı.[47] Daha sonraki önemli yazarlar arasında Argonautların yolculuğu hakkında destansı bir şiir olan Argonautika'yı yazan Apollonios, matematiksel incelemeleriyle tanınan Arşimet ve esas olarak biyografiler ve denemeler yazan Plutarhos.[47] MS ikinci yüzyıl yazarı Samsatlı Lukianos, öncelikle hiciv eserleri yazan bir Yunanlıydı.[47]

Encyclopædia Britannica tarafından "hayal gücünden yoksun" ve "sıkıcı" olarak tanımlanan Bizans edebiyatında çoğu, öne çıkan yazarlar 12. yüzyılda yaşayamış olan Anna Komnini gibi tarihçilerdir.[48][5]

Çağdaş Yunan edebiyatının (1453–günümüz), ilk başyapıtı Viçenzos Kornaros (1553-1613) tarafından yazılan Erotokritos (1600) olarak kabul edilir.[49][5] Diğer önemli Yunan yazarları arasında Yunan aydınlanması döneminde yazan Adamantios Korais ve Velestinli Rigas, Birinci Dünya Savaşı sonrası ülkedeki bozgunculuğuna tepki olarak doğan 1930 Kuşağı (en) yazarları Yorgos Seferis ve Odisseus Elitis ve Zorba (1946) ile başlayan ve başyapıtı Yeniden Haçlanmış İsa (1954) ile tanınan Giritli Nikos Kazancakis öne çıkar.[49][5]

Sinema[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödüllü Yunan filmleri
Film Yönetmen Ödül
Mikres Afrodites (1963) Nikos Kunduros Gümüş Ayı
Rembetiko (1983) Costas Ferris Gümüş Ayı
Arıcı (1986) Theo Angelopulos Altın Aslan
Puslu Manzaralar (1988) Theo Angelopulos Gümüş Aslan
Ulis'in Bakışı (1995) Theo Angelopulos Cannes Büyük
Sonsuzluk ve Bir Gün (1998) Theo Angelopulos Altın Palmiye
The Lobster (2015) Yorgos Lanthimos Cannes Jüri

Theo Angelopoulos, Yunanistan sinemasının en ses getirmiş olan yönetmenidir.[50][5] Yönetmenin filmleri arasında Atina'da adalet dağıtan bir kabadayının yaşamını betimleyen Arıcı (1986), Balkan yarımadası tarihini ele alan Ulis'in Bakışı (1995) ve ölümcül bir hastalığa yakalanmış bir yazarın teğet geçtiği mutlulukları konu edinen Sonsuzluk ve Bir Gün (1998) öne çıkar.[50][5]

Diğer önemli Yunan yönetmenler arasında O Methystakas (Sarhoş, 1950) ve Istoria mias kalpikis liras (Sahte Para, 1955) ile tanınan Yorgo Tzavellas, benzerliği yüzünden azılı bir katilin yerine geçen, bir banka memurunun serüvenini aktaran O Drakos (Canavar, 1956) ile tanınan Nikos Kunduros, İtalyan saldırısını konu edinen Ouranos (Gökyüzü, 1963) filmiyle tanınan Takis Kanellopulos, Anadolu bozgunundan sonra Atina'ya göçen Rumların tarihini konu edinen Rembetiko ile tanınan Costas Ferris ve Kıbrıs olaylarını Yunan bakış açısından yansıtan Attila 74 (1974) ile tanınan Mihalis Kakoyannis öne çıkar.[51]

Medya[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi taraf tutma eğilimindeki Yunan gazeteleri arasında Ekathimerini ("Günlük"), Eleftherotypia ("Özgür Basın"), To Vima ("Tribün") ve 2009 ekonomik krizinin ardından yalnızca çevrimiçi yayınlanan Ta Nea ("Haberler") öne çıkar.[5] Devletin televizyon ve radyo yayıncılığındaki tekeli 1980'lerde kırıldı ve bu da özel istasyonların doğmasına neden oldu.[5]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Απογραφή Πληθυσμού – Κατοικιών 2011. ΜΟΝΙΜΟΣ Πληθυσμός [Results of Population-Housing Census 2011 concerning the permanent population of the country] (Yunanca). 20 Mart 2014. 13 Kasım 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ekim 2016. 
  2. ^ a b c d "Uluslararası Para Fonu 2021 GYSİH Tahminleri". Dünya Ekonomi Tahmini. Uluslararası Para Fonu. 9 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2020. 
  3. ^ "Geliş Eşitsizliği". Piraeus: Hellenic Statistical Authority. 19 Haziran 2020. 26 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2020. 
  4. ^ Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene (PDF). United Nations Development Programme. 15 Aralık 2020. ss. 343-346. ISBN 978-92-1-126442-5. 15 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Aralık 2020. 
  5. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae af ag ah ai aj ak al am an ao ap aq ar as at au av aw ax ay az ba bb bc bd be bf bg bh bi bj bk bl bm bn bo bp bq br bs bt bu bv bw bx by bz ca cb cc cd ce cf cg ch ci cj ck cl cm cn co cp cq cr cs ct cu cv cw cx cy cz da db dc dd de df dg dh di dj dk dl dm dn do dp dq dr ds dt du dv dw dx dy dz ea eb ec ed ee ef eg eh ei ej ek el em en eo ep eq er Keridis 2009.
  6. ^ a b c d e f g h i Nijman, Jan (2020). Geography: Realms, Regions, and Concepts (20. bas.). Wiley. ISBN 978-1119607410. 
  7. ^ a b Vermeule, Vermeule (1 Aralık 1967). "The Promise of Thera". The Atlantic (İngilizce). 
  8. ^ a b c Haseltine, Haseltine (24 Eylül 2010). "Crete: A Walk Through History". The Atlantic (İngilizce). 
  9. ^ a b Schwarz, Benjamin (1 Aralık 2008). "Geography Is Destiny". The Atlantic (İngilizce). 
  10. ^ a b c d e f g Weiner, Eric (10 Şubat 2016). "Searching for the Secret to Athenian Genius". The Atlantic (İngilizce). Erişim tarihi: 30 Ağustos 2021. 
  11. ^ a b c d e Lester, Lester (1 Kasım 2002). "Notes from Antiquity". The Atlantic (İngilizce). 
  12. ^ a b c Cline 2010.
  13. ^ a b c Reinhold.
  14. ^ a b c d e f g h i j Roedig.
  15. ^ Wright 2006.
  16. ^ a b c Pollis 1958.
  17. ^ Bosworth 2009.
  18. ^ a b c d Hlepas, Nikolaos-Komninos (2011). The Impact of local government reforms in Greece: a critical overview. Editura Economicǎ. ss. 67-87. ISBN 978-973-709-531-2. 
  19. ^ "Greece - Unemployment rate 2020". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  20. ^ "Greek debt 2026". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  21. ^ "Greece - National debt in relation to gross domestic product (GDP) 2026". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  22. ^ "Travel & tourism's total GDP contribution Greece 2020". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  23. ^ "Travel and tourism: share of GDP by country EU 2020". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  24. ^ "Number of tourist arrivals in Greece 2006-2019". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 1 Ekim 2021. 
  25. ^ Summers, Lawrence (20 Haziran 2015). "The consequences of Greece's impending breakdown". Washington Post. 
  26. ^ a b c d Birnbaum, Michael (30 Haziran 2015). "Greece fails to make key IMF debt payment". Washington Post. 
  27. ^ Galbraith, James K. (20 Ağustos 2018). "The Greece Bailout's Legacy of Immiseration". The Atlantic (İngilizce). 
  28. ^ Donadio, Rachel (3 Temmuz 2019). "Greece Is Over Its Crisis, but Europe Isn't". The Atlantic (İngilizce). 
  29. ^ Tsalicoglou 1994.
  30. ^ Faiola, Anthony (30 Haziran 2015). "Europe rallies behind Merkel as Greeks hit breaking point". Washington Post. 
  31. ^ Arnade, Chris (16 Temmuz 2015). "The Banks Brought Down Greece". The Atlantic (İngilizce). 
  32. ^ a b c O'Brien, Matthew (13 Mart 2012). "Not Solving the Greek Debt Crisis Might Just Solve the Greek Debt Crisis". The Atlantic (İngilizce). 
  33. ^ a b c d Thompson, Derek (31 Mayıs 2011). "The Greek Debt Crisis: 'A Monumental Mess ... the Whole Strategy Has Failed'". The Atlantic (İngilizce). 
  34. ^ Kalyvas, Kalyvas (4 Mayıs 2017). "What Democracies Can Learn From Greece's Failed Populist Experiment". The Atlantic (İngilizce). 
  35. ^ "Greece: Total population from 2016 to 2021". Statista. Statista. Erişim tarihi: 30 Eylül 2021. 
  36. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Şubat 2008. 
  37. ^ a b c d e f Fiddian-Qasmiyeh 2014.
  38. ^ Moskos 1980.
  39. ^ Tamis 2005.
  40. ^ "Greece - Age distribution 2020". Statista (İngilizce). Erişim tarihi: 27 Eylül 2021. 
  41. ^ "2011 census". 
  42. ^ "Religious Belief and National Belonging in Central and Eastern Europe". Pew Research Center. 10 Mayıs 2017. 24 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2017. 
  43. ^ "PISA 2018 results". OECD. Erişim tarihi: 30 Eylül 2021. 
  44. ^ a b "Greece: Life expectancy at birth from 2009 to 2019". Statista. Erişim tarihi: 30 Eylül 2021. 
  45. ^ "Total expenditure on healthcare as a share of gross domestic product (GDP) in Greece from 1990 to 2019". Statista. Erişim tarihi: 30 Eylül 2021. 
  46. ^ Loney 2018.
  47. ^ a b c d e f g h Preus 2015.
  48. ^ Papaioannou 2021.
  49. ^ a b Dimaras 1974.
  50. ^ a b Horton 1997.
  51. ^ Papanikolaou 2021.

Kullanılan kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • A Brief History of Ancient Greece: Politics, Society and Culture. Oxford: Oxford University Press, 2004.
  • Alexander, G. M. The Prelude to the Truman Doctrine: British Policy in Greece 1944–1947. Oxford: Clarendon Press, 1982.
  • Alexandris, Alexis. The Greek Minority of Istanbul and Greek–Turkish Relations, 1918–1974. Atina: Center for Asia Minor Studies, 1983.
  • Alford, Jonathan, ed. Greece and Turkey: Adversity in Alliance. Londra: Gower, 1984.
  • Amen, Michael Mark. American Foreign Policy in Greece 1944–1949: Economic, Military and Institutional Aspects. Frankfurt am Main: Peter Lang, 1978.
  • Augustinos, Gerasimos. Consciousness and History: Nationalist Critics of Greek Society 1897–1914. Boulder, Colo.: East European Quarterly, 1977.
  • Augustinos, Gerasimos. The Greeks of Asia Minor: Confession, Community and Ethnicity in the Nineteenth Century. Kent, Ohio: Kent State University Press, 1992.
  • Aydin, Mustafa, and Kostas Yfantis, eds. Turkish–Greek Relations: The Security Dilemma in the Aegean. Londra: Routledge, 2002.
  • Bahcheli, Tozun. Greek–Turkish Relations since 1955. Boulder, Colo.: Westview Press, 1990.
  • Belge, Taciser Ulas, ed. Voices for the Future: Civic Dialogue between Turks and Greeks. Istanbul: Bilgi University Press, 2007.
  • Blinkhom, Martin, and Thanos Veremis, eds. Modern Greece: Nationalism and Nationality. Atina: ELIAMEP, Sage, 1990.
  • Bliss, Christopher, and Jorge Braga. Unity with Diversity in the European Economy: The Community’s Southern Frontier. Cambridge: Cambridge University Press, 1990.
  • Boardman, John. The Oxford History of Greece and the Hellenistic World. Oxford: Oxford University Press, 2002.
  • Bottomley, Gillian. After the Odyssey: A Study of Greek Australians. St. Lucia: University of Queensland Press, 1979.
  • Bower, Leonard, and Gordon Bolitho. Otto I, King of Greece: A Biography. Londra: Selwyn & Blount, 1939.
  • Brewer, D. The Flame of Freedom: The Greek War of Independence 1821–1835. Londra: John Murray, 2001.
  • Brown, James. Delicately Poised Allies: Greece and Turkey. Londra: Brassey’s, 1991.
  • Browning, Robert, ed. The Greek World: Classical, Byzantine, and Modern. Londra: Thames & Hudson, 2000.
  • Burgess, Thomas. Greeks in America. Boston: Shennan, 1913.
  • Butterworth, Katherine, and Sara Schneider, eds. Rebetika: Songs from the Old Greek Underworld. Atina: Komboloi, 1975.
  • Calotychos, Vangelis. Modern Greece: A Cultural Poetics. Oxford: Berg, 2003.
  • Campbell, John, and Philip Sherrard. Modern Greece. Londra: Ernest Benn, 1968.
  • Candilis, Wray. The Economy of Greece, 1944–66: Efforts for Stability and Development. New York: Praeger, 1968.
  • Carrabott, Philip, ed. Greek Society in the Making, 1863–1913. Hampshire: Variorum, 1997.
  • Cartledge, Paul, ed. The Cambridge Illustrated History of Ancient Greece. Cambridge: Cambridge University Press, 2002.
  • Chaconas, Stephen-George. Adamantios Korais: A Study in Greek Nationalism. New York: Columbia University Press, 1942.
  • Chimbos, Peter D. The Canadian Odyssey: The Greek Experience in Canada. Toronto: McClelland & Stewart, 1980.
  • Clark, Bruce. Twice a Stranger: How Mass Expulsion Forged Modern Greece and Turkey. Londra: Granta Books, 2006.
  • Clogg, Richard, and Mary Jo Clogg. Greece. Oxford: Clio Press, 1980.
  • Clogg, Richard, ed. Greece 1981–89: The Populist Decade. New York: St. Martin’s Press, 1993.
  • Clogg, Richard, ed. Minorities in Greece: Aspects of a Plural Society. Londra: Hurst, 2002.
  • Clogg, Richard, ed. The Struggle for Greek Independence: Essays to Mark the 150th Anniversary of the Greek War of Independence. Londra: Macmillan, 1973.
  • Clogg, Richard. A Concise History of Greece. Cambridge: Cambridge University Press, 1992.
  • Clogg, Richard. Parties and Elections in Greece. Durham, N.C.: Duke University Press, 1987.
  • Close, David. Greece since 1945. Londra: Longman, 2002.
  • Colovas, Anthone C. A Quick History of Modern Greece. New York: Publish America, 2007.
  • Constantopoulou, Photini, ed. The Foundation of the Modern Greek State: Major Treaties and Conventions, 1830–1947. Atina: Kastaniotis Editions, 1999.
  • Constas, Dimitris, and Athanassios G. Platias, eds. Diasporas in World Politics: The Greeks in Comparative Perspective. Londra: Macmillan, Institute of International Relations, Panteion University, 1993.
  • Costopoulos, Michael. The Greek Community of New York City: Early Years to 1910. New York: Aristide Caratzas, 1992.
  • Couloumbis, Theodore, John A. Petropulos, and Harry J. Psomiades, eds. Foreign Interference in Greek Politics: A Historical Perspective. New York: Pella, 1976.
  • Couloumbis, Theodore, T. Kariotis, and F. Bellou, eds. Greece in the Twentieth Century. Londra: Frank Cass, 2003.
  • Cruickshank, Charles. Greece 1940–1941. Londra: Davis Poynter, 1976.
  • Cutsumbis, Michael. A Bibliographic Guide to Materials on Greeks in the United States, 1890–1968. New York: Center for Migration Studies, 1970.
  • Dakin, Douglas. The Greek Struggle for Independence, 1821–1833. Londra: University of California Press, 1973.
  • Danforth, Loring. The Macedonian Conflict: Ethnic Nationalism in a Transnational World. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1995.
  • Dawkins, Richard M. Modern Greek in Asia Minor: A Study of the Dialects of Silli, Cappadocia and Pharasa, with Grammar, Texts, List Translations and Glossary. Cambridge: Cambridge University Press, 1916.
  • Deringil, Selim. The Well-Protected Domains: Ideology and the Legitimation of Power in the Ottoman Empire, 1876–1909. Londra: I. B. Tauris, 1998.
  • Diamandouros, Nikiforos, et al., eds. Hellenism and the First Greek War of Liberation (1821–1830). Selanik: Institute for Balkan Studies, 1976.
  • Diamandouros, Nikiforos P., J. P. Anton, J. A. Petropulos, and P. Topping, eds. Hellenism and the First Greek War of Liberation (1821–1830): Continuity and Change. Selanik: Institute for Balkan Studies, 1976.
  • Diez, Thomas, ed. The European Union and the Cyprus Conflict: Modern Conflict, Postmodern Union. Manchester: Manchester University Press, 2002.
  • Dimaras, Konstantinos Th., C. Koumarianou, and L. Droulia, eds. Modern Greek Culture: A Selected Bibliography (in English, French, German, Italian). 4th rev. ed. Atina: Neo-Hellenic Research Centre of the National Hellenic Research Foundation, 1974.
  • Dimaras, Konstantinos Th. A History of Modern Greek Literature. Londra: University of London Press, 1974.
  • Dimen, Muriel, and Ernestine Friedl, eds. Regional Variation in Modern Greece and Cyprus: Toward a Perspective of the Ethnography of Greece. New York: Academy of Sciences, 1976.
  • Dimitrakopoulos, Dionyssis G., and Argyris G. Passas, eds. Greece in the European Union. Londra: Routledge, 2004.
  • Dontas, Domna. Greece and the Great Powers 1863–1875. Selanik: Institute for Balkan Studies, 1966.
  • Doulis, Thomas. Disaster and Fiction: Modern Greek Fiction and the Asia Minor Disaster of 1922. Berkeley: University of California Press, 1977.
  • Driault, Edouard, and Michel Lheritier. Histoire diplomatique de la Grèce de 1821 à nos jours. Paris: Didot, 1925–1926.
  • Economopoulou, Marietta. Parties and Politics in Greece 1844–55. Atina: 1984.
  • Eisner, Robert. Travelers to an Antique Land: The History and Literature of Travel to Greece. Ann Arbor: University of Michigan Press, 1991.
  • Fairchild, Henry Pratt. Greek Immigration to the United States. New Haven, Conn.: Yale University Press, 1911.
  • Faubion, James D. Modern Greek Lessons: A Primer in Historical Constructivisim. Princeton Studies in Culture, Power and History. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1993.
  • Featherstone, Kevin. Politics and Policy in Greece: The Challenge of ‘Modernization.’ Londra: Routledge, 2005.
  • Ferrera, Maurizi. Welfare State Reform in Southern Europe: Fighting Poverty and Social Exclusion in Italy, Spain, Portugal and Greece. Londra: Routledge, 2005.
  • Frangoudaki, Anna, and Thalia Dragonas. “Greece between Tradition and Modernity: In Search of an Equal Place in the European Taxonomy of Peoples.” In Youth and History, vol. 1. Edited by M. Angvid and B. von Borries. Hamburg: Korber-Stiftung, 1997.
  • Frazee, Charles. The Orthodox Church and Independent Greece, 1821–1852. Cambridge: Cambridge University Press, 1969.
  • Freris, Andrew F. The Greek Economy in the Twentieth Century. Londra: Croom Helm, 1986.
  • Gallant, Thomas W. Modern Greece. Londra: Hodder Arnold, 2001.
  • Gennadius, J. A Sketch of the History of Education in Greece. Edinburgh: World Federation of Education, 1925.
  • Gianaris, Nicholas. Greece and Turkey: Economic and Geopolitical Perspectives. New York: Praeger, 1988.
  • Gourgouris, Stathis. Dream Nation: Enlightenment, Colonization and the Institution of Modern Greece. Stanford, Calif.: Stanford University Press, 1996.
  • Greece’s Economic Performance and Prospects. Atina: Bank of Greece, 2001.
  • Guthenke, Constanze. Placing Modern Greece: The Dynamics of Romantic Hellenism, 1770–1840. Oxford: Oxford University Press, 2008.
  • Hadjiantoniou, George. Protestant Patriarch: The Life of Cyril Lucaris (1572–1638), Patriarch of Constantinople. Londra: Epworth Press, 1961.
  • Hannay, David. Cyprus: The Search for a Solution. Londra: I. B. Tauris, 2005.
  • Hasluck, Frederick W. Athos and Its Monasteries. Londra: Kegan Paul, 1924.
  • Hatzivassiliou, Evanthis. The Cyprus Question, 1878–1960: The Constitutional Aspect. Minneapolis: University of Minnesota, 2002.
  • Hellander, Paul. Greece. Country Guide. 8th ed. New York: Lonely Planet, 2008.
  • Higham, Robin, and Thanos Veremis, eds. The Metaxas Dictatorship: Aspects of Greece 1936–1940. Atina: ELIAMEP, 1993.
  • Hirschon, R. Crossing the Aegean: An Appraisal of the 1923 Compulsory Population Exchange between Greece and Turkey. Londra: Berghahn Books, 2003.
  • Holland, Robert. Britain and the Revolt in Cyprus, 1954–1959. Oxford: Clarendon Press, 1998.
  • Holst, Gail. Road to Rebetika: Music from a Greek Subculture—Songs of Love, Sorrow and Hashish. Atina: Anglo-Hellenic, 1977.
  • Hondros, John. Occupation and Resistance: The Greek Agony 1941–44. New York: Pella, 1983.
  • Iatrides, John. Revolt in Athens: The Greek Communist “Second Round,” 1944–1945. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1972.
  • Ioannides, Christos. In Turkey’s Image: The Transformation of Occupied Cyprus into a Turkish Province. New Rochelle, N.Y.: Aristides Caratzas, 1991.
  • Kakridis, Ioannis T. “The Ancient Greeks and the Greeks of the War of Independence.” Balkan Studies 4, no. 2 (1963): 251–64.
  • Kariotis, Theodore, ed. The Greek Socialist Experiment: Papandreou’s Greece 1981–1989. New York: Pella, 1992.
  • Kazamias, Andreas, and Byron G. Massialas. Greece: Tradition and Change in Education: A Comparative Study. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1965.
  • Keeley, Edmund. The Salonika Bay Murder: Cold War Politics and the Polk Affair. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1989.
  • Keridis, Dimitris, and Chryssostomos Sfatos, eds. Greek Higher Education: Prospects for Reform. New York: Pella, 1998.
  • Keridis, Dimitris, and Dimitris Triantafyllou, eds. Greek–Turkish Relations in the Era of Globalization. New York: Brassey’s, 2001.
  • Kitroeff, Alexander. The Greeks in Egypt, 1919–1937: Ethnicity and Class. Oxford: Middle East Centre, 1989.
  • Kitromilides, Paschalis M., ed. Eleftherios Venizelos: The Trials of Statesmanship. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006.
  • Kitromilides, Paschalis M. The Enlightenment as Social Criticism: Iosipos Moisiodax and Greek Culture in the Eighteenth Century. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1992.
  • Koliopoulos, John S., and Thanos M. Veremis. Greece—The Modern Sequel: From 1821 to the Present. New York: New York University Press, 2003.
  • Kollias, Christos, and Gülay Günlük-Şenesen, eds. Greece and Turkey in the 21st Century: Conflict or Cooperation—A Political Economy Perspective. Londra: Nova Science, 2003.
  • Koumoulides, John A., ed. Greece—The Legacy: Essays on the History of Greece, Ancient, Byzantine and Modern. Bethesda: University Press of Maryland, 1998.
  • Krautheimer, Richard. Early Christian and Byzantine Architecture. Harmondsworth, İngiltere: Penguin Books, 1965.
  • Lambiri-Dimaki, Jane. Social Stratification in Greece: 1962–1982. Atina: Sakkoulas, 1983.
  • Layoun, Mary, ed. Modernism in Greece? Essays on the Literary and Cultural Margins of a Movement. New York: Pella, 1990.
  • Legg, Keith R., and John M. Roberts. Modern Greece: A Civilization on the Periphery. Boulder, Colo.: Westview Press, 1997.
  • Levandis, John. The Greek Foreign Debt and the Great Powers 1821–1898. New York: Columbia University Press, 1944.
  • Litsas, Fotios K. A Companion to the Greek Orthodox Church. New York: Greek Orthodox Archdiocese, 1984.
  • Living in Occupied Greece 1939–1945. Atina: Centre Academic Press, 1991.
  • Marketou, Jenny. The Great Longing: The Greeks of Astoria. Atina: Kedros, 1987.
  • Mazower, Mark. Salonica: City of Ghosts: Christians, Muslims and Jews, 1430–1950. Londra: HarperCollins, 2004.
  • McGrew, William. Land and Revolution in Modern Greece 1800–1881. Kent, Ohio: Kent State University Press, 1985.
  • McNeil, William. The Metamorphosis of Greece since World War II. Chicago: University of Chicago Press, 1978.
  • Miller, William. The Ottoman Empire and Its Successors, 1801–1927. Cambridge: Cambridge University Press, 1936.
  • Mitrakos, Alexander. France in Greece during World War I. Boulder, Colo.: East European Monographs, 1982.
  • Monos, Dimitris. The Achievement of the Greeks in the United States. Philadelphia: Centrum, 1986.
  • Moskos, Charles. Greek Americans: Struggle and Success. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1980.
  • Moustaka, Calliope. Attitudes, Sociometric Status and Ability in Greek Schools. Paris: Mouton, 1967.
  • Munkman, Charles A. American Aid to Greece: A Report on the First Ten Years. Londra: Methuen, 1958.
  • Myers, E. C. W. Greek Entanglement. Gloucester, İngiltere: Alan Sutton, 1985.
  • Newton, Brian. Cypriot Greek: Its Phonology and Inflections. Lahey: Mouton, 1972.
  • Orfanos, Spyros, Harris J. Psomiades, and J. Spyridakis, eds. Education and Greek-Americans: Process and Prospects. New York: Pella, 1987.
  • Orfanos, Spyros. Reading Greek America: Studies in the Experience of Greeks in the United States. New York: Pella, 2002.
  • Organization for Economic Cooperation and Development. Greece (Reviews of National Policies for Education). Paris: OECD, 1982. Stavrou, Stavros. Vocational Education and Training in Greece. Selanik: Cedefop, European Communities, 1995.
  • Ozkirimli, Umut, and Spyros Sofos. Tormented by History: Nationalism in Greece and Turkey. New York: Columbia University Press, 2008.
  • O’Ballance, Edgar. The Greek Civil War, 1944–1949. Londra: Faber & Faber, 1966.
  • Pantelouris, E. M. Greece: An Introduction. Moffat, Scotland: BlueAcre Books, 1987.
  • Papadopoulos, Theodore. Studies and Documents Relating to the History of the Greek Church and People under Turkish Domination. Brussels: 1952.
  • Papastratis, Procopis. British Policy towards Greece during the Second World War 1941–1944. Cambridge: Cambridge University Press, 1984.
  • Petrakis, Marina. The Metaxas Myth: Dictatorship and Propaganda in Greece. Londra: Tauris Academic Studies, 2005.
  • Petropulos, John-Anthony. Politics and Statecraft in the Kingdom of Greece, 1833–43. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1968.
  • Politis, Linos. A History of Modern Greek Literature. Oxford: Clarendon Press, 1973.
  • Pollis, Adamantia. The Megali Idea: A Study of Greek Nationalism. PhD diss., Faculty of Philosophy, Johns Hopkins University, 1958.
  • Pomeroy, Sarah B., Stanley M. Burstein, Walter Donlan, and Jennifer Tolbert Roberts.
  • Pratt, Michael. Britain’s Greek Empire: Reflections on the History of the Ionian Islands from the Fall of Byzantium. Londra: Rex Collings, 1978.
  • Prevelakis, Eleftherios. British Policy towards the Change in Dynasty in Greece 1862–63. Atina: Christou, 1953.
  • Richter, Heinz. Greece and Cyprus since 1920: Bibliography of Contemporary History. Heidelberg: Wissenschaftlicher Verlag, 1984.
  • Roberts, R. J. “The Greek Press at Constantinople in 1627 and Its Antecedents.” Library 22, no. 1 (1967).
  • Rozakis, Christos, and C. Stephanou, eds. The New Law of the Sea. Amsterdam: North Holland, 1983.
  • Rozakis, Christos. Analysis of the Legal Problems in Greek–Turkish Relations 1973–88. Atina: ELIAMEP, 1989.
  • Runciman, Steven. The Fall of Constantinople. Cambridge: Cambridge University Press, 1965.
  • Scandinavian Studies in Modern Greek. Gothenburg, Sweden, 1977.
  • Smothers, Frank, William Hardy McNeill, and Elizabeth Darbishire McNeill. Report on the Greeks: Findings of a Twentieth-Century Fund Team Which Surveyed Conditions in Greece in 1947. New York: Twentieth Century Fund, 1948.
  • Sophocleous, M. A. Greek Press in Australia, 1913–1995. Melbourne: 1993.
  • Stassinopoulos, Costas. Modern Greeks: Greece in World War II: The German Occupation and National Resistance and Civil War. Washington, D.C.: American Hellenic Institute Foundation, 2005.
  • Stavrakis, Peter. Moscow and Greek Communism, 1944–1949. Ithaca, N.Y.: Cornell University Press, 1989.
  • Stavrianos, L. S. The Balkans since 1453. New York: Holt, Rinehart, & Winston, 1965.
  • Stavrou, Nikolaos. Allied Politics and Military Interventions: The Political Role of the Greek Military. Atina: Papazissis, 1977.
  • Stefanidis, Ioannis. Isle of Discord: Nationalism, Imperialism and the Making of the Cyprus Problem. New York: New York University Press, 1999.
  • Stefanidis, Ioannis. Stirring the Greek Nation: Political Culture, Irredentism and Anti-Americanism in Post-War Greece, 1945–1967. Londra: Ashgate, 2007.
  • Sudosteuropa Mitteilungen. Münih: Sudosteuropa-Gesellschaft (Southeast Europe Association), 1975. Ta Istorika. Atina: Melissa, 1983.
  • Tamis, Anastasios M. The Greeks in Australia. Cambridge: Cambridge University Press, 2005.
  • Theodossopoulos, Dimitrios, ed. When Greeks Think about Turks: The View from Anthropology. Londra: Routledge, 2007.
  • The South-East European YEARBOOK. Atina: Hellenic Foundation for European and Foreign Policy (ELIAMEP), 1988.
  • Toping, Peter W. Studies in Latin Greece, A.D. 1205–1715. Londra: Variorum, 1977.
  • Tsaktsiras Lambros. Selanik: The City and Its Monuments. Selanik: Malliares Paideia, 2004.
  • Tsalicoglou, Iakovos S. Negotiating for Entry: The Accession of Greece to the European Community. Dartmouth: Aldershot, 1994.
  • Tziovas, Dimitris. Greece and the Balkans: Identities, Perceptions and Cultural Encounters since the Enlightenment. Aldershot, B.K.: Ashgate, 2003.
  • Tziovas, Dimitris. The Nationism of the Demoticists and Its Impact on Their Literary Theory (1888–1930). Amsterdam: Hakkert, 1986.
  • USA International Business Publications. Greece: Education System and Policy Handbook. Washington, D.C.: IBP, 2008.
  • Vryonis, Speros. The Decline of Medieval Hellenism in Asia Minor and the Process of Islamization from the Eleventh through the Fifteenth Century. Berkeley: University of California Press, 1986.
  • Ware, Timothy. The Orthodox Church. Harmondsworth, İngiltere: Penguin Books, 1963.
  • Wellesz, Egon. A History of Byzantine Music and Hymnography. Oxford: Clarendon Press, 1961.
  • Wittner, Lawrence S. American Intervention in Greece, 1943–1949. New York: Columbia University Press, 1982.
  • Woodhouse, Christopher M. Karamanlis: The Restorer of Greek Democracy. Oxford: Oxford University Press, 1984.
  • Woodhouse, Christopher M. Modern Greece: A Short History. Londra: Faber & Faber, 2000.
  • Woodhouse, Christopher M. The Battle of Navarino. Londra: Hodder & Stoughton, 1965.
  • Xydis, Stephen. Greece and the Great Powers 1944–1947: Prelude to the Truman Doctrine. Selanik: Institute for Balkan Studies, 1963.
  • Xydis, Stephen. Modern Greek Nationalism. Londra: University of Washington Press, 1969.
  • Yannaras, Christos. Elements of Faith: An Introduction to Orthodox Theology. Edinburgh: T. T. Clark, 1991.
  • Yiallourides, Christodoulos K., and Panayotis J. Tsakonas, eds. Greece and Turkey after the End of the Cold War. New York: Aristide Caratzas, 2001.
  • Zakynthinos, Dionysios A. The Making of Modern Greece: From Byzantium to Independence. Oxford: Blackwell, 1976.
  • Zizioulas, Jean D. Being as Communion. Crestwood, N.Y.: St. Vladimir’s Seminary Press, 1993.
  • ———, ed. Greece and the EEC Integration and Convergence. Londra: Macmillan, 1986.
  • ———, ed. Greece in the 1940s: A Nation in Crisis. Hanover, N.H.: University Press of New England, 1981.
  • ———, ed. Greek Modernism and Beyond. Lanham, Md.: Rowman & Littlefield, 1995.
  • ———, ed. The Greek Civil War 1943–1950: Studies of Polarization. London: Routledge, 1993.
  • ———, ed. The Greek Novel, AD 1–1985. Londra: Croom Helm, 1988. Bien, Peter. Constantine Cavafy. New York: Columbia University Press, 1964.
  • ———. A History of Thessaloniki. Selanik: Institute for Balkan Studies, 1972.
  • ———. An Illustrated History of the Greeks in Australia. Bundoora, Victoria: La Trobe University, 1997.
  • ———. An Introduction to Modern Greek Literature. Oxford: Oxford University Press, 1994.
  • ———. A Short History of Modern Greece. Cambridge: Cambridge University Press, 1979.
  • ———. Capodistria: The Founder of Greek Independence. Londra: Oxford University Press, 1973.
  • ———. Greece in the 1980s. Londra: Macmillan, 1983.
  • ———. Greece under Military Rule. Londra: Seeker & Warburg, 1972.
  • ———. Inside Hitler’s Greece: The Experience of Occupation, 1941–1944. New Haven, Conn.: Yale University Press, 1993.
  • ———. Kazantzakis and the Linguistic Revolution in Greek Literature. Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1972.
  • ———. Nikos Kazantzakis. New York: Columbia University Press, 1972. Browing, Robert. Medieval and Modern Greek. Cambridge: Cambridge University Press, 1989.
  • ———. Origins of the Greek Nation: The Byzantine Period, 1204–1461. Rev. ed. Translated by I. Marks. New Brunswick, N.J.: Rutgers University Press, 1970.
  • ———. Red Acropolis, Black Terror: The Greek Civil War and the Origins of Soviet–American Rivalry, 1943–1949. New York: Basic Books, 2004.
  • ———. Rhigas Velestinlis: The Protomartyr of the Greek Revolution. Limni, Evia: Denise Harvey, 1995.
  • ———. Six Poets of Modern Greece. New York: Alfred A. Knopf, 1961. Klironomos, Martha. “George Theotokas’ Free Spirit: Reconfiguring Greece’s Path toward Modernity.” Journal of the Hellenic Diaspora 18, no. 1 (1992): 79–98.
  • ———. The Generative Interpretation of Dialect: A Study of Modern Greek Phonology. Cambridge: Cambridge University Press, 1972.
  • ———. The Great Church in Captivity: A Study of the Patriarchate of Constantinople from the Eve of the Turkish Conquest to the Greek War of Independence. Cambridge: Cambridge Press, 1968.
  • ———. The Greeks in the United States. Cambridge, Mass.: Harvard University Press, 1964.
  • ———. The Greek War of Independence: Its Historical Setting. Londra: Hutchinson, 1952.
  • ———. The Modern Greek Language. Oxford: Oxford University Press, 1985.
  • ———. Theodorakis: Myth and Politics in Modern Greek Music. Amsterdam: Adolf M. Hakkert, 1980.
  • ———. The Struggle for Greece 1941–1949. Londra: Hart-Davis, MacGibbon, 1976.
  • ———. The Unification of Greece 1770–1923. New York: St. Martin’s Press, 1972.
  • ———. The United States, Greece, and Turkey: The Troubled Triangle. New York: Praeger, 1983.
  • Andress, David (2015). The Oxford handbook of the French Revolution (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198845942. 
  • Ayoub, Samy A. (2020). Law, empire, and the sultan: Ottoman imperial authority and late Ḥanafī jurisprudence. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0190092924. 
  • Balot, Ryan (2017). The Oxford handbook of Thucydides. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0199340385. 
  • Bosworth, R.J.B. (2009). The Oxford handbook of fascism. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199594788. 
  • Boys-Stones, George (2009). The Oxford handbook of Hellenic studies. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199286140. 
  • Boys-Stones, George (2009). The Oxford handbook of Hellenic studies. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199286140. 
  • Breuilly, John (2013). The Oxford handbook of the history of nationalism (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198768203. 
  • Campbell, Brian (2017). The Oxford handbook of warfare in the classical world. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0190499136. 
  • Casale, Giancarlo (2010). The Ottoman age of exploration. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0195377828. 
  • Cassis, Youssef (2016). The Oxford handbook of banking and financial history. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198815730. 
  • Chenoweth, Erica (2019). The Oxford handbook of terrorism (1. bas.). Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198732914. 
  • Cline, Eric H. (2010). The Oxford handbook of the Bronze Age Aegean (ca. 3000-1000 BC). New York, N.Y.: Oxford University Press. ISBN 978-0199873609. 
  • Curd, Patricia (2011). The Oxford handbook of presocratic philosophy. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0199837557. 
  • Dietze, Carola (2021). The Oxford handbook of the history of terrorism. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0199858569. 
  • Eidinow, Esther (2017). The Oxford handbook of ancient Greek religion. Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198810179. 
  • Eidinow, Esther (2017). The Oxford handbook of ancient Greek religion. Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198810179. 
  • Esposito, John L. (2009). The Oxford encyclopedia of the Islamic world. New York, N.Y.: Oxford University Press. ISBN 9780195305135. 
  • Featherstone, Kevin (2020). The Oxford handbook of modern Greek politics (1. bas.). Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198825104. 
  • Fiddian-Qasmiyeh, Elena (2014). The Oxford handbook of refugee and forced migration studies (1. bas.). Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198778509. 
  • Fine, Gail (2019). The Oxford handbook of Plato (2. bas.). New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0190639730. 
  • Firges, Pascal (2017). French revolutionaries in the Ottoman Empire : diplomacy, political culture, and the limiting of universal revolution, 1792-1798. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198759966. 
  • Fontaine, Michael (2014). The Oxford handbook of Greek and Roman comedy. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0190887216. 
  • Futrell, Alison (2021). The Oxford handbook of sport and spectacle in the ancient world. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199592081. 
  • Graf, Tobias P. (2017). The Sultan's renegades: Christian-European converts to Islam and the making of the Ottoman elite, 1575-1610 (1. bas.). Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198791430. 
  • Hamish, Scott (2015). The Oxford handbook of early modern European history, 1350-1750. Volume 1, Peoples and place (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198820567. 
  • Hamish, Scott (2015). The Oxford handbook of early modern European history, 1350-1750. Volume 2, Cultures and power (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198820574. 
  • Horton, Andrew (1997). The Films of Theo Angelopoulos. Princeton, N.J.: Princeton University Press. ISBN 978-0691011417. 
  • Hunter, David (2008). The Oxford handbook of early Christian studies. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199596522. 
  • Jeffreys, Elizabeth (2008). The Oxford handbook of Byzantine studies (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199252466. 
  • Kaczynski, Bernice M. (2020). The Oxford handbook of Christian monasticism (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199689736. 
  • Kastritsis, Dimitri J. (2017). An early Ottoman history: the Oxford Anonymous chronicle. Liverpool: Oxford University Press. ISBN 978-1786940681. 
  • Katsikas, Stefanos (2021). Islam and Nationalism in Modern Greece, 1821-1940. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0190652005. 
  • Kazhdan, Alexander P. (1991). The Oxford dictionary of Byzantium. New York: Oxford University Press. ISBN 9780195046526. 
  • Keridis, Dimitris (2009). Historical Dictionary of Modern Greece. Scarecrow Press. ISBN 978-0810859982. 
  • Keyser, Paul (2018). The Oxford handbook of science and medicine in the classical world. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0199734146. 
  • Kitts, Margo (2016). The Oxford handbook of religion and violence. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0190270094. 
  • Kors, Alan Charles (2003). Encyclopedia of the Enlightenment. Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780195104301. 
  • Loney, Alexander (2018). The Oxford handbook of Hesiod. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0190209032. 
  • Mackridge, Peter (2010). Language and national identity in Greece, 1766-1976. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199599059. 
  • Malcolm, Noel (2015). Agents of empire: knights, corsairs, Jesuits and spies in the sixteenth-century Mediterranean world. New York, N.Y.: Oxford University Press. ISBN 978-0190262785. 
  • Malcolm, Noel (2019). Useful enemies: Islam and the Ottoman Empire in Western political thought, 1450-1750 (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198830139. 
  • Marconi, Clemente (2015). The Oxford handbook of Greek and Roman art and architecture. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0190887124. 
  • Martin, Gunther (2019). The Oxford handbook of Demosthenes (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198713852. 
  • Metcalf, William E. (2012). The Oxford handbook of Greek and Roman coinage. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199372188. 
  • Meyer, James H. (2014). Turks across empires: marketing Muslim identity in the Russian-Ottoman borderlands, 1856-1914 (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198725145. 
  • Mills, Simon (2020). A commerce of knowledge: trade, religion, and scholarship between England and the Ottoman Empire, 1600-1760 (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198840336. 
  • Nock, Matthew (2014). The Oxford handbook of suicide and self-injury. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0190669386. 
  • Oegema, Gerbern (2021). The Oxford handbook of the Apocrypha. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0190689643. 
  • Oqubay, Arkebe (2020). The Oxford handbook of industrial hubs and economic development. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198850434. 
  • Papaioannou, Stratis (2021). The Oxford handbook of Byzantine literature. New York, N.Y.: Oxford University Press. ISBN 978-0199351763. 
  • Papanikolaou, Dimitris (2021). Greek Weird Wave. Edinburgh: Edinburgh University Press. ISBN 978-1474436311. 
  • Parkin, Tim (2013). The Oxford handbook of childhood and education in the classical world. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199781546. 
  • Preus, Anthony (2015). Historical Dictionary of Ancient Greek Philosophy (2. bas.). Rowman & Littlefield Publishers. ISBN 978-1442246386. 
  • Richter, Daniel S. (2017). The Oxford handbook of the Second Sophistic. New York, NY: Oxford University Press. ISBN 978-0199837472. 
  • Salvesen, Alison (2021). The Oxford handbook of the Septuagint. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199665716. 
  • Schwartz, Ellen C. (2021). The Oxford handbook of Byzantine art and architecture. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0190277352. 
  • Shields, Christopher (2012). The Oxford handbook of Aristotle. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0195187489. 
  • Smiley, Will. From Slaves to Prisoners of War: The Ottoman Empire, Russia, and International Law. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198785415. 
  • Steadman, Sharon R. (2016). The Oxford handbook of ancient Anatolia, 10,000-323 B.C.E. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199336012. 
  • Tarlow, Sarah (2013). The Oxford handbook of the archaeology of death and burial (1. bas.). Oxford, Birleşik Krallık: Oxford University Press. ISBN 978-0198855255. 
  • Tziovas, Dimitris (2014). Re-imagining the past: antiquity and modern Greek culture. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0199672752. 
  • Wright, Edmund (2006). A dictionary of world history (2. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780192807007.